Strona główna / Baza wiedzy / Bezpieczna placówka

Jak sprawdzić, czy dom opieki jest legalny: rejestr wojewody w 2 minuty

Legalny dom opieki ma wpis w rejestrze wojewody. Pokazujemy, gdzie go znaleźć, co porównać, jakie sygnały oznaczają placówkę bez zezwolenia i jak ją zgłosić, z gotowym pismem.

Krok 1: znajdź placówkę w rejestrze wojewody (2 minuty)

Każdy dom, który przyjmuje osoby starsze, chore lub z niepełnosprawnością na pobyt całodobowy, musi mieć zezwolenie wojewody i wpis do rejestru placówek zapewniających całodobową opiekę. Rejestr prowadzi każdy z 16 urzędów wojewódzkich i publikuje go w BIP. Wpisz w wyszukiwarkę „rejestr placówek zapewniających całodobową opiekę” i nazwę województwa.

Szybciej: w Nestorze sprawdziliśmy rejestry wszystkich województw. Na profilu każdej placówki widzisz numer wpisu, datę decyzji i źródło. Jeśli placówki nie ma w naszej bazie, a reklamuje się jako dom opieki całodobowej, to pierwszy sygnał, żeby sprawdzić ją dokładniej.

DPS-y są w osobnym rejestrze domów pomocy społecznej (też w BIP urzędu wojewódzkiego), a ZOL i ZPO w Rejestrze Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą i w wykazie umów NFZ.

Krok 2: porównaj trzy rzeczy z tym, co widzisz

  • Nazwa i adres: dokładnie ten sam budynek. Placówka z wpisem pod jednym adresem, która przyjmuje mieszkańców w drugim domu obok, w tym drugim działa bez zezwolenia.
  • Liczba miejsc: jeśli w rejestrze jest 20, a placówka mówi o 35 mieszkańcach, część z nich mieszka „poza rejestrem”.
  • Profil: osoby w podeszłym wieku, przewlekle chore, z niepełnosprawnością. Osoba leżąca z odleżynami w placówce zarejestrowanej tylko dla osób starszych samodzielnych to ryzyko.

Nazwa „pensjonat”, „rezydencja” czy „pokoje dla seniorów” niczego nie zmienia. Liczy się to, co placówka robi: jeśli zapewnia opiekę przez całą dobę, musi mieć zezwolenie.

Krok 3: sprawdź operatora i ostatnią kontrolę

Podmiot prowadzący (spółkę, fundację, firmę) znajdziesz w rejestrze wojewody. Jego nazwę lub NIP wpisz w KRS (spółki, fundacje) albo CEIDG (firmy jednoosobowe) i zobacz, od kiedy działa i czy nie jest w likwidacji. W Nestorze wpis z KRS i status VAT widzisz na profilu placówki.

Wojewoda kontroluje placówki, a część urzędów publikuje wyniki w BIP. W naszej bazie jest 469 takich wyników dla domów prywatnych i DPS: 307 kontroli wykazało uchybienia formalne, 23 istotne nieprawidłowości, 48 zakończyło się bez zastrzeżeń, a przy 91 urząd podał tylko, że kontrola się odbyła. Uchybienie formalne (np. brak aktualnego regulaminu) to co innego niż istotna nieprawidłowość (np. za mało personelu), dlatego zawsze poproś placówkę o ostatni protokół i przeczytaj zalecenia.

Pięć sygnałów ostrzegawczych

1. Nie ma jej w rejestrze, albo jest, ale pod innym adresem lub z mniejszą liczbą miejsc. 2. Proponuje umowę „najmu pokoju” lub „usługi hotelowej” zamiast umowy o świadczenie usług opiekuńczych. To sposób na ominięcie przepisów. 3. Płatność tylko gotówką, bez faktury ani pokwitowania. 4. Odwiedziny wyłącznie w wyznaczonych godzinach albo „po umówieniu”. Legalna placówka musi zapewnić kontakt z rodziną. 5. Przyjmuje osoby leżące, a nikt nie potrafi powiedzieć, kto z personelu jest na nocnej zmianie i jakie ma kwalifikacje.

Dodatkowo: pokoje zamykane od zewnątrz, zapach moczu na korytarzu, mieszkańcy w łóżkach w środku dnia, brak jadłospisu i listy leków, bezzwrotne „wpisowe”. Dwa sygnały naraz: nie podpisuj.

Pytania na pierwszą rozmowę telefoniczną

  • „Jaki jest numer Państwa wpisu do rejestru wojewody i na ile miejsc?”
  • „Kto jest podmiotem prowadzącym i jaki ma NIP?”
  • „Kiedy była ostatnia kontrola urzędu wojewódzkiego i czy mogę zobaczyć protokół?”
  • „Ile osób z personelu jest na nocnej zmianie?”
  • „Czy dostanę pisemną umowę, cennik dopłat i fakturę za każdy miesiąc?”

Legalna placówka odpowie od ręki. Wykręty przy pierwszym pytaniu mówią wszystko.

Co grozi właścicielowi i dlaczego to ważne dla Ciebie

Za prowadzenie placówki bez zezwolenia wojewoda nakłada karę 10 000 zł, przy więcej niż 10 mieszkańcach 20 000 zł, a przy kolejnym naruszeniu 40 000 zł. Może też nakazać zamknięcie. Dla Ciebie znaczy to, że placówka może z dnia na dzień przestać istnieć, a bliski zostanie bez miejsca. Placówki bez zezwolenia nikt nie kontroluje: nikt nie sprawdza personelu, podawania leków ani warunków. Nie ma też gdzie złożyć skargi.

Jak zgłosić placówkę bez zezwolenia: gotowe pismo

Zgłoszenie składasz do wydziału polityki społecznej urzędu wojewódzkiego dla województwa, w którym działa placówka: e-mailem, przez ePUAP albo listem. Można anonimowo, ale podpisane zgłoszenie jest traktowane poważniej. Treść:

„Zgłaszam podejrzenie prowadzenia bez zezwolenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom starszym pod adresem: … Placówka przyjmuje ok. … mieszkańców, reklamuje się jako … (link). Nie figuruje w rejestrze wojewody / figuruje pod innym adresem. Proszę o przeprowadzenie kontroli w trybie art. 126–127 ustawy o pomocy społecznej i poinformowanie mnie o jej wyniku.”

Jeśli w placówce jest zagrożenie życia, dzwoń na 112. Jeśli mieszka tam Twój bliski, najpierw zabezpiecz mu miejsce gdzie indziej, potem zgłaszaj.

Najczęstsze pytania

Jak sprawdzić, czy dom opieki jest legalny?

Znajdź placówkę w rejestrze placówek zapewniających całodobową opiekę w BIP urzędu wojewódzkiego (albo na jej profilu w Nestorze). Porównaj nazwę, adres i liczbę miejsc z tym, co widzisz. Operatora sprawdź w KRS lub CEIDG. Brak wpisu oznacza, że placówka działa bez zezwolenia i bez nadzoru wojewody.

Ile jest legalnych domów opieki w Polsce?

W rejestrach i wykazach jest 2 491 aktywnych placówek opieki całodobowej: 773 prywatne domy opieki z rejestrów wojewodów, 913 domów pomocy społecznej i 805 zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych na NFZ (dane Nestora, październik 2026).

Czy wpis w KRS lub CEIDG oznacza, że dom opieki jest legalny?

Nie. KRS i CEIDG mówią tylko, że istnieje firma. Do prowadzenia placówki całodobowej potrzebne jest zezwolenie wojewody i wpis do jego rejestru. Firma może działać legalnie, a dom opieki prowadzić bez zezwolenia.

Gdzie zgłosić nielegalny dom opieki?

Do wydziału polityki społecznej urzędu wojewódzkiego dla województwa, w którym działa placówka: e-mailem, przez ePUAP lub listem. Można anonimowo. Przy zagrożeniu życia dzwoń na 112.

Jaka kara grozi za prowadzenie domu opieki bez zezwolenia?

Wojewoda nakłada karę 10 000 zł, przy więcej niż 10 mieszkańcach 20 000 zł, a przy kolejnym naruszeniu 40 000 zł. Może też nakazać zamknięcie placówki.

Sprawdź placówki w rejestrach, nie w reklamach

Wszystkie zarejestrowane domy opieki, DPS-y i ZOL-e w Polsce, z danymi z rejestrów wojewodów, wynikami kontroli i filtrami po typie, cenie i profilu.

Znalazłaś/eś błąd albo coś się zmieniło?

Ten tekst porządkuje to, co warto wiedzieć, ale nie zastępuje rozmowy z lekarzem, pracownikiem MOPS/GOPS ani prawnikiem. Kwoty i zasady zmieniają się co roku, przed decyzją sprawdź aktualne w ZUS, NFZ albo w gminie.

Szukasz opieki w konkretnym miejscu?

Wszystkie w Polsce →